İÇİNDEKİLER
ÖNSÖZ 3
JOSE RAOUL CAPABLANCA'NIN HAYATI 4
CAPABLANCA'NIN KATILDIĞI TURNUVALAR VE ALDIĞI SONUÇLAR 5
CAPABLANCA'NIN YAPTIĞI MAÇLAR VE ALDIĞI SONUÇLAR 5
SATRANÇ NASIL OYNANIR 6
Taşların Hareketi 6
Taş Alma 6
Piyonun Vezir Olması 6
Rok 6
Mat 7
Beraberlik 7
Tutulan Taş Oynanır 7
Oyunların Yazılması 7
BÖLÜM 1-) SATRANCIN ESASLARI 9
KISIM 1-) TEMEL İLKELER: OYUN SONLARI, OYUN ORTASI ve AÇILIŞLAR 9
1- BAZI BASİT MATLAR 9
2- PİYONLAR 10
3- PİYONLU OYUN SONLARI 11
4- OYUN ORTASINDA KAZANCA GÖTÜREN DURUMLAR 13
5- ALETLERİN BAĞINTILI DEĞERLERİ 14
6- AÇILIŞLARIN GENEL STRATEJİSİ 14
7- MERKEZİN KONTROLÜ 15
8. TUZAKLAR 17
KISIM 2-) OYUN SONU İLE İLGİLİ DİĞER İLKELER 18
9- TEMEL BİR İLKE 18
10. KLASİK BİR OYUN SONU 18
11. GEÇER BİR PİYON ELDE ETMEK 19
12. HANGİ PİYONUN ÖNCE VEZİR OLACAĞINI BULMAK 19
13. OPPOZİSYON 20
14. AT VE FİLİN BAĞINTILI DEĞERLERİ 22
15. AT VE FİL İLE MAT ETMEK 24
16. KALEYE KARŞI VEZİR 25
OYUN ORTASINDA BİR KAZANÇ YOLU BULMAK 27
17. ATLARIN YARDIMI OLMAKSIZIN HÜCUM 27
18. ATLARLA YAPILAN SALDIRILAR 28
19. İNDİREKT SALDIRIYLA KAZANMAK 28
KISIM 3-) GENEL TEORİ 30
20. İNİSİYATİF - Girişimi elde bulundurmak 30
21. KÜTLE HALİNDE DOĞRUDAN SALDIRI 30
22. SALDIRI TEHDİDİNİN GÜCÜ 31
23. İNİSİYATİFİ TERK ETMEK 33
24. ALETLERİN SAVAŞ ALANI İLE İLGİSİNİ KESMEK 35
25- ÖRNEK BİR OYUNUN ANALİZİ 37
KISIM 4-) OYUN SONU STRATEJİSİ 41
26- DİĞER KANATTAN ANİ HÜCUM 41
27- EMİN BİR DURUMDAN DOĞAN TEHLİKELER 44
28- PİYONLAR VE TEK KALE OYUN SONU 44
29- ZOR BİR OYUN SONU: İKİ KALE VE PİYONLAR 46
30- KALE, FİL VE PİYONLARA KARŞI; KALE, AT VE PİYONLAR 50
KISIM 5-) AÇILIŞ VE OYUN ORTASI HAKKINDA TAMAMLAYICI BİLGİ 52
31- PİYONLAR HAKKINDA BAZI ÖNEMLİ NOKTALAR 52
32- İSPANYOL AÇILIŞININ ÇEŞİTLİ GELİŞMELERİ 52
33- ZAYIF KARELERİN ETKİLERİ 54
BÖLÜM 2-) AÇIKLAMALI OYUNLAR 57
OYUN 1- KABUL EDİLMEYEN VEZİR GAMBİTİ 57
OYUN 2- KABUL EDİLMEYEN VEZİR GAMBİTİ 58
OYUN 3- DÜZENSİZ SAVUNMA 60
OYUN 4- FRANSIZ SAVUNMASI 61
OYUN 5- İSPANYOL AÇILIŞI 64
OYUN 6- FRANSIZ SAVUNMASI 66
OYUN 7- İSPANYOL AÇILIŞI 69
OYUN 8- MERKEZ AÇILIŞI 70
OYUN 9- KABUL EDİLMEYEN VEZİR GAMBİTİ 73
OYUN 10- PETROFF SAVUNMASI 75
OYUN 11- İSPANYOL AÇILIŞI 77
OYUN 12- FRANSIZ SAVUNMASI 78
OYUN 13- İSPANYOL AÇILIŞI 80
OYUN 14- KABUL EDİLMEYEN VEZİR GAMBİTİ 83
EK 85
CAPABLANCA'NIN SEÇME OYUNLARI 85
CAPABLANCA - R. H. SCOTT 85
CAPABLANCA - Dr. Em. LASKER 86
S. TARTAKOWER - CAPABLANCA 88
GOTTHILE - CAPABLANCA 89
CAPABLANCA - H. MATTISON 91
CAPABLANCA - TORRES 91
CAPABLANCA - H. STEINER 92
CAPABLANCA - G. LÖWENFISH 93
CAPABLANCA - SİR G. THOMAS 94
CAPABLANCA - ROSSOLIMO 95
ÖNSÖZ
Altıncı yüzyılda Hindistan'da doğan satranç, tüccarlarla İran'a geçti. Yedinci yüzyılda Araplar İran'ı alınca satranç Arap topraklarında yayılmaya başladı. Arap akıncıları ile birlikte Kuzey Afrika'dan İspanya'ya geçen satranç ortaçağda şövalyelerin gözde oyunu oldu. Arap ve Avrupa el yazmalarından sonra İspanyol Lucena'nın ilk basılı satranç kitabında (1497) satranca eklenen yeni kurallar açıklandı: Vezirin ve filin hareket alanlarının genişletilmesi, rok, geçerken alma, erin vezir olması. Böylece günümüze kadar değişmeden gelen kuralları ile dinamik, ustalık ve incelik dolu, bilgiye dayanan modern satranç dönemi başladı ve satranç, İspanya'dan sonra, İtalya, Fransa, Almanya, Amerika Birleşik Devletleri ve Rusya'da hızla yaygınlaşmaya başladı.
On dokuzuncu yüzyıl sonlarında satrancın ilk büyük yıldızları belirdi: Anderssen, Morphy, Rubinstein ve Steinitz. Güçlü oyuncuların katıldığı turnuvalar yapıldı: 1851 Londra, 1857 New York, 1883 Londra, 1889 Hastings ve Saint Petersburg.
İlk dünya satranç birincisi sayılan Steinitz'den sonra, Yirminci yüzyılın başlarında Lasker, Capabalanca, Alekhine ve Euwe, İkinci Dünya Savaşından sonraki yıllarda, Botvinnik, Smyslov, Tal, Petrosian, Spassky, Fischer, Karpov, Kasparov, Khalifman ve Anand dünya satranç birincisi unvanının sahibi oldular.
Böylece, olimpiyatlar, turnuvalar, uluslararası karşılaşmalar, dünya birinciliği maçları, turnuva kuralları, oyunların yazılması, oyunların ve bilgilerin binlerce kitapta toplanması, satranç saati, oyuncuların sınıflandırılması ve herkese açık satranç kulüpleri ile bir spor dalı olan satrancın bu özelliği en belirgin şekilde ortaya çıkmış oldu.
Federal Almanya Spor Federasyonu Başkanı Willi Weyer 1977 yılında Satranç Federasyonunun Yüzüncü kuruluş yıldönümünde şöyle demişti: Satranç, sporda bulunduğu belirtilen hemen hemen bütün özelliklere sahip olduğu gibi başka spor dallarında bulunmayan bazı yararlar gösterir. Mantıklı düşünmeyi öğretir, kombinasyon zevkini arttırır, yaratıcılığı uyandırır, tehlikeyi göze alma yeteneğini geliştirir, karar verme gücünü kazandırır, kendini ve başkalarını eleştirmeye alıştırır, sabrı ve güveni güçlendirir. Böylece satranççı iyi bir sporcunun tüm özelliklerini ve gerilim içinde tüm zihin ve irade güçlerini kazanabilir.
Satranç teorik ve pratik açıdan bugünkü yüksek düzeye ulaşmasını büyük ölçüde spor ruhuna borçludur. Satranç her zaman spor değildi, fakat günümüzde ortaya çıkan amaç ve değişen kurallar içinde spor olmuştur. Türkiye Satranç Federasyonunun ve onu oluşturan satranç derneklerinin öncülüğünde, satranç bugün özellikle gençler arasında yaygınlaşıyor. İl birinciliklerinden başlayarak seçilen oyuncular arasında Türkiye Birinciliği, gençler, küçükler ve bayanlar sınıfında Türkiye birincilikleri, üniversite birincilikleri, liseler arası bireysel ve takımlı turnuvalar, özel turnuvalar yapılmaktadır. Satrançta ilerlemek isteyen kişiler binlerce satranç kitabındaki bilgilerden, deneylerden, oyunlardan yararlanmak zorundadır. Bu, yeni yetişenler için olduğu kadar, usta satranççılar için de geçerlidir.
Elinizdeki kitap bunların en iyilerinden biridir. En önemli özelliği geçen zaman içinde yeniliğinden hiçbir şey kaybetmemiş olmasıdır. Dünya dillerinden çoğuna çevrilmiş ve bazı ülkelerde defalarca basılmıştır.
Eski dünya satranç birincilerinden Capablanca'nın bu eseri yeni başlayanlardan usta oyunculara kadar, her düzeydeki satranççıya bir şeyler öğretebilecek niteliktedir.
Satranç öğrenmek isteyenler için kitabın başına bir bölüm eklenmiştir. Kitabın son bölümünde gene aslında olmayan Capablanca'nın seçme oyunları yer almaktadır.
Capablanca'nın ölümsüz eseri bu basılışta yeniden gözden geçirilerek, oyunlar ve açıklamaları Uluslararası Satranç Federasyonu'nun kabul ettiği yazılış şekli ile yeniden düzenlenmiştir. Bu yazılış şekli satranççılarımız tarafından da kullanıldığından ve ayrıca oyunlar ve açıklamaların asıl devam yolları siyah harflerle dizildiğinden kitap kolaylıkla izlenebilecektir.
