---

İÇİNDEKİLER
Sayfa No
İÇ KAPAK i
İÇİNDEKİLER ii
ÖZET viii
ABSTRACT ix
TEŞEKKÜR x
ŞEKİL LİSTESİ xi
TABLO LİSTESİ xiii
KISALTMALAR LİSTESİ xiv
BÖLÜM I
1. GİRİŞ 1
BÖLÜM II
2. PLC BÖLÜMLERİNİN İNCELENMESİ 7
2.1. PLC’ nin Yapısı 7
2.2. PLC’ nin İç Yapısı 8
2.2.1. Giriş görüntü belleği 9
2.2.2. Çıkış görüntü belleği 9
2.2.3. Giriş birimi 9
2.2.4. Çıkış birimi 11
2.2.5. Giriş ve çıkışlara bağlanan sensör ve iş elemanları 13
2.2.5.1. Giriş ünitesine bağlanan sensörler 13
2.2.5.2. Çıkış ünitesine bağlanan iş elemanları 14
2.2.6. Sinyal taşıma sistemleri (BUS System) 14
2.2.7. Merkezi işlem birimi (CPU) 15
2.2.7.1. PLC’ lerde tarama 16
2.2.8. Bellek 17
2.2.8.1. Rastgele erişimli bellek (Random Access Memory-RAM) 19
2.2.8.2. Salt oku bellek (Read Only Memory-ROM) 19
2.2.8.3. Programlanabilir salt oku bellek (Programmmable Read Only Memory-
PROM) 19
2.2.8.4. Silinebilen programlanabilir salt oku bellek (Erasable PROM-EPROM) 20
2.2.8.5. Elektriksel olarak içeriği değiştirilebilen bellek (Electrically Alterable
ROM-EAROM) 20
2.2.8.6. Elektriksel olarak silinebilen prom (Eletrically Erasable PROM-EEPROM) 20
2.3. Programlayıcı Birimi 21
2.4. PLC Büyüklükleri ve Uygulamaları 22
2.5. Bir Kontrol Projesinin Gerçekleştirilme Aşamaları 22
2.5.1. PLC seçimi 23
2.5.1.1. Giriş/Çıkış birimleri 24
2.5.1.2. Bellek ve programlama koşulları 24
2.5.1.3. Komut grubu ve CPU 25
2.5.2. Elektriki bağlantılar ve sistemin kurulması 25
2.5.3. Donanım ve yazılımın test edilmesi 26
2.5.4. İşletmeye alma 26
2.5.5. Sistem dokümantasyonu 27
BÖLÜM III
3. PLC PROGRAMLAMA 28
3.1. PLC Programlama Mantığı 28
3.2. PLC Programlama Dilleri (Paketi) 29
3.2.1. Merdiven Şeması (Ladder diagram) 29
3.2.2. Komut Listesi veya Bolean Dili (Statement list) 29
3.2.3. Kontrol sistemi akış şeması (Control system flowchart) 30
3.3. Siemens Sımatıc PLC Blokların Tanıtılması 31
3.3.1. Organizasyon blokları (OB) 31
3.3.2. Program bloğu (PB) 32
3.3.3. Fonksiyon bloğu(FB) 32
3.3.4. Veri bloğu (Data block, DB) 32
3.4. Simatic PLC’ lerde Programlama Yöntemleri 33
3.4.1. Doğrusal programlama 33
3.4.2. Yapısal programlama 33
3.5. PLC Programları Çalışma İlkesi 35
3.5.1. Lojik işlemin sonucu (RLO- Result of the logic operation) 35
3.6. Siemens Simatic S7 PLC Komutlarının Tanıtılması 37
3.6.1. LOAD, LOAD NOT komutları 38
3.6.2. AND, OR, ANDNOT, ORNOT komutları 38
3.6.3. AND BLOCK, OR BLOCK komutları 40
3.6.4. OUT komutu 41
3.6.5. Simatic S7 PLC’ si için yazılmış bir program parçası örneği 42
3.6.5.1. Program örnekleri 43
3.6.6. Kumanda devrelerinin gerçekleşmesine ilişkin diğer komutlar 45
3.6.6.1. SR Flip Flop elemanı işlevini sağlayan komutlar 45
3.6.6.2. Simatic S7-200 PLC ‘sinde S ve R komutlarının kullanımı 47
3.6.6.3. Çıkan ve inen kenarı algılama 48
3.6.6.4. İvedi işlem komutları 48
3.7. Zamanlayıcılar 49
3.7.1. Zamanlayıcı türleri 49
3.7.2. Simatic S7-200 için zamanlayıcı programlama 52
3.7.3. Simatic S7 – 300/400 için zamanlayıcı programlama 58
3.8. Sayıcılar ve Karşılaştırma İşlemleri 60
3.8.1. Sayıcı türleri 60
3.8.2. Simatic S7-200 PLC’ si sayıcı ve karşılaştırma komutları 60
3.8.2.1. Sayıcı programlama 60
3.8.2.2. Karşılaştırma işlemleri ve komutları 64
3.8.3. Simatic S7-300/400 PLC’ si sayıcı ve karşılaştırma komutları 68
3.8.4. Program örnekleri 71
BÖLÜM IV
4. SİEMENS SİMATİC S7-300 PLC’ SİNİN İNCELENMESİ 75
4.1. Genel Özellikler 76
4.1.1.Tasarım 76
4.1.2. CPU aralığı 76
4.1.3. Talimat seti 77
4.2. S7-300 Programlama 78
4.2.1. Step 7 lite 78
4.2.2. Step 7 78
4.3. Mühendislik Araçları (Engineering Tools) 79
4.3.1. S7-SCL 79
4.3.2. S7-Graph 79
4.3.3. S7-HiGraph 80
4.3.4. CFC 80
4.3.5. CPU’ lar / Mühendislik araçları (Engineering tools) 81
4.4. Tamamen Entegre Otomasyon 81
4.5. CPU’ lar ve Özellikleri 84
4.5.1. Entegre ara yüzler 84
4.5.2. Çok noktalı ara yüz MPI 84
4.5.3. Profıbus-dp 85
4.5.4. Ortak fonksiyonlar 85
4.5.5. İkinci seri ara yüz 85
4.5.6. Entegre devreler ve teknolojik fonksiyonlar 87
4.6. Bellek Fonksiyonları 87
4.6.1. Genişletme seçenekleri 88
4.7. I/O Modülleri – Özellikleri 90
4.7.1. Kolay kurulum 90
4.7.2. Yüksek paketleme yoğunluğu 90
4.7.3. Basit konfigürasyon 90
4.7.4. Teşhis, kesintiler 90
4.7.5. Özel modüller 91
BÖLÜM V
5. ENDÜSTRİDE PROGRAMLANABİLİR OTOMASYON CİHAZLARININ YERİ
VE ÖNEMİ 92
5.1. Endüstri Elektroniğinin Tanımı 92
5.2. Programlanabilir Lojik Denetleyicilerin Endüstride Yeri ve Önemi 92
5.3. Programlanabilir Lojik Denetleyicilerin Endüstriye Uygulanması 93
5.4. ABS Alçı Fabrikası Dolum, Paketleme ve Gerekli Malzemenin Karıştırılması
Otomasyonu İşlem Kontrolü Uygulaması 95
5.4.1. Genel bilgi 95
5.4.2. Sistemin tanıtılması 95
5.4.2.1. Fırın ve giriş-çıkış sistemi 96
5.4.2.1.1. Fırına giren alçı miktarının sabitlenmesi 97
5.4.2.1.2. Fırın içi sıcaklığın sabitlenmesi 98
5.4.2.1.3. Filtre kontrolü 99
5.4.2.2. Mikser ve torba dolum sistemi 99
5.4.2.3. Torba istifleme sistemi 102
5.4.3. Sistem kontrol odaları 103 5.5. Bir Fabrikanın Malzeme Taşıma, Dolum ve Paketleme Otomasyonu İşlem Kontrolü Uygulanması 105
5.5.1. Sistemin tanıtılması 105
5.5.2. Kullanılan malzemelerin tanıtılması 109
5.5.3. İşlem kontrolünün ladder diyagram program şeması 110
5.5.4. İşlem kontrolünün program komut (Mneumonic) listesi 111
5.5.5. Sisteminin çalışması 112
BÖLÜM VI
SONUÇ ve ÖNERİLER 115
KAYNAKÇA 116
ÖZGEÇMİŞ 117


ÖNSÖZ

Son yılarda, endüstriyel üretim tesislerinin kontrol devrelerinde programlanabilir mikroişlemci tabanlı cihazların yoğun olarak kullanılmakta olduğu ve yurdumuzda da bu yöndeki eğilimin hızla arttığı görülmektedir. Bu cihazlar, PLC (Programmable Logic Controller), Lojik Kontrol veya Programlanabilir Mantık Denetleyicileri olarak anılmaktadır. Piyasada ise 10’ u aşkın PLC markası bulunmaktadır. Her markanın kendine özgü kontrol mekanizması ve komut birimleri vardır. Biz burada piyasadaki firmalardan SİEMENS firmasının ürettiği SIMATIC S7 modelini ve bu modelin S7-200 ve S7-400 versiyonlarını ana hatlarıyla S7-300 versiyonunu ise detaylı olarak inceleyeceğiz. Bu incelemeler esnasında PLC’ ler hakkındaki temel kavramlar açıklanacaktır. Daha sonra S7-200 ve S7-300/400 modellerine ait temel komutlar verilecektir. Çeşitli fabrikalarda kullanılan, PLC ile yapılan otomasyon örnekleri incelenecek ve konu pekiştirilecektir

---