Elektrotekno.com Ana Sayfa || Staj defterleri, Deney Raporları, Ders Notları || Deney raporları


Elektronik Lise-10 Op-AMp Deneyler 1. Bölüm

Kayıt: 24 Oca 2006
Mesajlar: 26

Offline
bananecan
Tarih: 06 03 2006 01:07

Elektronik bölümü ve diğer bölümlerininde kullanacakları op-Amp Deneyleri ekledim. Herşey tam.


-------------------------
OP-AMP=İŞLEMSEL YÜKSELTEÇ
1. OP-AMP NEDİR?
İşlemsel yükselteçler (Kısaca Operational Amplifier=OP-AMP olarak söylenir.) çok yüksek kazançlı bir DC yükselteçtir. Çeşitli özellikleri devreye dışarıdan bağlanan devre elamanları ve bunların sağ-ladığı geri besleme ile değişik matematik işlemini elektronik olarak gerçekleştirebiliriz.

Şekil 1:Sembolü
OP-AMP genel olarak 2 giriş birde çıkış olan bir sistem olarak gösterilir. Bunlardan birincisi (-) giriş olup giren sinyali çıkışa 180o evirerek (Tersleyerek) çıkışa aktarırken 2. Giriş (+) olup giriş çıkış ile aynı fazdadır.
OP-AMP devrelerinde çoğunlukla birbirine ters polaritede iki kaynak kullanılır. Bu kaynaklar devreler üzerinde genelde gösterilmez. Bunu entegre kataloglarından sağlayarak öğrenip gerilimi vermemiz gerekir.
Operasyonel amplifikatörleri, karmaşık sistemlerin temel taşlarıdır. Bu bakımdan, bu kuvvetlen-diricileri, taşıdıkları özellikleri ve karakteristikleri ile beraber bilmek gerekir. Op-amplar direkt kublajlı ve yüksek kazançlı devre elemanlarıdır. Devresinde fazla bir değişiklik yapmadan kazancı ayarlamak mümkün-dür. Op-amplar D/A çevirmelerinin yanında;osilatör, türev ve entegral devrelerinin yapımında da kullanılabi-lir. Bu amplifikatörlerin iki girişi vardır. Bunlar + ve - girişlerdir .
1.1. OP-AMPLARIN ÖZELLİKLERİ
1.) Giriş empedansları çok yüksektir. Zin=6MΩ kadardır. Dolayısıyla önceki devreyi yüklemezler.
2.) Amplifikasyonları çok yüksektir. A=10. 000000 kadardır.
3.) Çıkış empedansları çok küçüktür. Zout=0≈50 Ω kadardır. Çıkış dirençlerinin küçük olmasından dolayı çıkış akımları yüksek olur. Bu akım 45 mA kadardır.
4.) Band genişlikleri 1 MHz civarındadır.
5.) Besleme tek veya iki kaynaktan yapılabilir.
6.) Çıkış gerilimleri, Vout=A(V2-V1) olur.
7.)Statik çalışmada , Op-ampların çıkışının 0 volt olması gerekir. Fakat girişlerindeki transistörlerin yapıla-rında çok küçükte olsa bir fark olmasından dolayı azda olsa istenmeyen bir OFFSET gerilimi meydana gelir.
Yukarıdaki bilgilere bakıldığında teorik olarak bir OP-AMP’ın kazancının sonsuz olması gere-kirken, pratikte sonsuz olmamaktadır. Aynı şey giriş ve çıkış empedansları içinde söylenebilir. Örneğin 741 entegresinin gerilim kazancı; 50. 000-200. 000, giriş direnci 0, 3-2 MΩ, çıkış direnci ise 75Ω kadardır.
1.2. Op-Amp Besleme

Şekil 2:Simetrik Kaynak Bağlanması
Genelde simetrik kaynaklar kullanılır. Simetrik demekle birbirleri ile aynı gerilime sahip güç kaynakları farklı uçları birleştirilip bu nokta şase yapılır. Daha sonra diğer uçlar bu polariteleri ile belirtilir. Simetrik kaynak ± V şeklinde gösterilir. Şekil 2’de ±12V bir simetrik kaynak oluşturma görülmektedir.


Şekil 3:741 Entegresi İç Yapısı
Şekil 3’de 741 entegresi iç bağlantısı görülmektedir. Genelde ±12V ile beslenir. İçerisinde 1 adet OP-AMP bulunur.
NOT:ÇIKIŞ GERİLİMİ KESİNLİKLE BESLEME GERİLİMİNİ GEÇEMEZ. ÖRNEĞİN SİMETRİK ±9V BESLEMEDE POZİTİF ÇIKIŞDA +9V’, NEGATİF ÇIKIŞ -9V’U GEÇEMEZ. GENELDE BESLEME GERİLİMİNE ULAŞMAZ. 1-2V AŞAĞISINA KADAR ÇIKAR. İDEAL OP-AMP BESLEME GERİLİMİNE ULAŞIR.


OP-AMP İLE EVİREN YÜKSELTEÇ
Aşağıda OP-AMP ile yapılan temel eviren yükselteç devresi (INVERTING AMPLIFIER) gö-rülmektedir. Burada dikkat edilecek nokta girişin hangi noktaya verilmiş olmasıdır.

Şekil 4:OP-AMP Eviren Yükselteç Olarak Bağlı
Giriş ile çıkış arasına R2 direnci ile geri besleme yapılmıştır. Bu dirence geri besleme direnci adı verilir. R1 ise giriş direncidir.
OP-AMP sisteminin özelliği gereği (Giriş direnci çok büyüktür. Bu sebeple iki uç arasında akım akmayacaktır.) (.) giriş ucunda gerilim değeri 0V değerindedir. Bu nedenle giriş devresi için + ile - girişler şase kabul edilebilir. Bu durumda da giriş akımı için:
Vi=Ii.R1
Yazılır. Devre analiz edilirse akım yolunu Iç akımı da R2 üzerinde ters olarak akmaktadır. Ayrı-ca akım yolunu R2 üzerinden akacağı için ve akımın yönü ters olduğu için - koyarız.
Vç= -Iç.R2
Iç= Ii
Vç= -Iç.R2=-Ii.R2
yazılabilir. Bir sistemin kazancı çıkış ile girişin karşılaştırılması ile bulunan değerdir. Dolayısı ile bunu Çıkış/Giriş olarak yazmak mümkündür.


Reklamlar

1 Kullanıcı bu konu için bananecan arkadaşımıza teşekkür ettiler




Elektronik Lise-10 Op-AMp Deneyler 1. Bölüm


Benzer Konular
- Bölüm Kuralları!
- Bölüm Kuralları ve yeni konu formatı!
- Bölüm Kuralları!

- Bölüm Kuralları!

- Bölüm Kuralları!
- Bölüm Kuralları!
- Bölüm Kuralları!
- Bölüm Kuralları!
- Bölüm Kuralları!

- Aydınlatma projeleri için ayrı bölüm açılmıştır

- Topraklama ve Paratoner projeleri için ayrı bölüm açılmıştır

Sitemize üyelik ve içeriğin indirilmesi tamamen ücretsizdir. Sitemizde paylaşılan tüm dokümanlar (Tezler, makaleler, ders notları, sınav soru cevaplar, projeler) paylaşımcıların bireysel çalışmaları olup telif hakları kendilerine aittir ya da açık bir şekilde kamusal alana yerleştirilmiş dokümanların birer kopyalarıdır. Kişilerin bireysel çalışmalarını sitemizde yüklemesinde, sitemizde paylaşıma teşvik eden puanlama sisteminin de etkisi büyüktür. Bunlara rağmen hala size ait olan ve burada bulunmasına izin vermediğiniz dokümanlar varsa iletişim bölümünden yöneticilere bildirmeniz durumunda derhal silineceklerdir.
Powered by phpBB | Translated by phpBB Turkiye | Ads by Google Adsense | Design by Crazy Bat based
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72