---

SİMETRİK HABERLEŞME KABLOLARINDA
BİRİNCİL PARAMETRELERİN FREKANSLA DEĞİŞİMİNİN İNCELENMESİ

Güneş YILMAZ
Özet: Bu çalışmada, Türk PTT’sinin “Ses Frekans Dağıtım Kabloları Teknik Şartnamesi”ne göre üretilip şehiriçi telefon şebekesine döşenen kabloların yüksek frekans parametreleri incelenmiş, teorik hesaplamaların pratik ölçmeler ve deney sonuçlarıyla ne derece bağdaştığı araştırılmış ve gerektiğinde formüllere düzeltme faktörü eklen¬miştir. Şehiriçi telefon şebekesinde kullanılan 0.4 mm, 0.5 mm, 0.6 mm ve 0.9 mm çapında bakır telli PD-PDA ve PDF tipi kablolarda teorik hesaplamalarla bulunan kablo birincil parametreleri, deney sonuçları ile kıyaslanmış, for¬müllerin %2 veya %3’den küçük bir hata ile geçerli olduğu frekans bandları tespit edilmiştir. 0-10 MHz frekans böl¬gesi 5 alt frekans bandına bölünmüş ve telefon şebekesine döşenen 8 tip dolgulu ve dolgusuz kablo için band sınırları belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Haberleşme kabloları, birincil parametreler, hat zayıflaması, telefon şebekesi.
Experimental Analysis of Variation of Primary Parameters with Frequency in Symmetrical Telecommunication Cables
Abstract: In this study, appropriate empirical formulations have been developed for the high frequency behaviour of subscriber cables manufactured in accordance with Turkish PTT Specifications. Primary parameters found by theo-retical calculations for 0.4 mm, 0.5 mm, 0.6 mm and 0.9-mm diameters PD-PDA and PDF type cables with copper conductors have been compared with experimental results and frequency bands where theoretical calculations deviate by less than 2-3% from experimental results have been determined. Finally 0-10 Mhz range has been divided into five frequency sub-bands and band boundaries for eight types of filled and unfilled local telephone cables have beeen obtained.
Key Words: Communication cables, primary parameters, line attenuation, telephony network.
1. GENEL BİLGİLER
Şehir içi telefon şebekelerinde ve çok küçük olmayan semtler arası telefon bağlantılarında kullanı¬lan simetrik haberleşme kabloları, plastik yalıtkanla (PE, PVC, PP) kaplanmış çok sayıda bakır telin belli bir yöntemle biraraya getirilmesi, üzerine alüminyum ekran, koruyucu kılıf ve plastik bir gömlek geçiril¬mesi şeklinde üretilir. En çok kullanılan tel çapları 0.4 mm, 0.5 mm, 0.6 mm ve 0.9 mm’dir. İletken üzeri¬ne püskürtülen yalıtkan malzeme, bina içi kablolarda genelde yangını iletmeyen PVC, bina dışındaki abone kablolarında ise, PE malzemesidir. PE yanan ve yangını ileten bir malzemedir. Ancak dielektirik sabiti ve dielektrik kayıpları gibi önemli elektriksel parametrelerin geniş bir frekans bandında (101-1010Hz) sabit ve çok küçük olması (εr=2.3; tg8 ~ 0.0004) yanında, üretim ve bakım açısından da ekonomik olması, PE’yi haberleşme kablolarında en çok kullanılan malzeme durumuna getirmiştir. Damar yalıtkanı olarak som veya köpüklü malzeme kullanılır. Köpüklü malzeme kullanıldığında damar ve kablo boyutları daha küçük¬tür. (Şekil 1)

---