barkod, paralel ve ardışıl olarak bar ve boşluk serilerinden oluşan bir semboldür, ayrıca kağıt üzerine basılabilir tek makine dilidir, çünkü dijital bilgisayarların tasarım mantığı olan sıfır ve birlerden oluşan bit dizilerinden meydana gelmiştir. birçok değişik barkod formatı vardır ve bunlar arasındaki tek fark ise sadece bitlerin düzenleniş şekli byte formatlarıdır. barkodlar bilginin bar genişliklerinin, barlar arasındaki boşluk
barkod sistemleri 1
barkodların tarihsel gelişimi 1
1.barkodların genel özellikleri 1
2. en çok kullanılan borkod sistemleri 4
2.1.upc sistemi : 4
2.1.1.upc sembolünün özellikleri : 4
2.2 ean sıstemı : 6
2.3. kod 39 : 6
2.3.1 kod 39’un özellikleri : 6
2.3.2. boyutları 7
3. barkod’un yapısı (ean 13) 7
3.1.ean-13 ve ean-8 çizgi kod işaretlerinin sayısal yapıları 9
3.2.ean-13 ve ean-8 çizgi kod işaretleri 10
4. veri giriş teknikleri 11
4.1. klavyeden veri girişi 11
4.2. manyetik kayıt 12
4.3. optik karakter tanıma 12
4.4. veri giriş tekniklerinin seçimi 13
5. barkodların basımı 15
5.1. ticari basım 15
5.2. ardışıl numaralandırılmış sembol basımı 15
5.3. rasgele sembol basımı 15
5.3.1. mekanik matris yazıcılar 16
5.3.2. davul yazıcılar 17
5.3.3. termal yazıcılar 17
6. borkod kullanım alanları 18
6.1. satış mağazası : 18
6.2. kütüphaneler 20
6.3. üretim 20
6.4 diğer uygulamalar 21
7.barkod’un sağladığı yararlar 21
7.1. üreticiye sağladığı başlıca yararlar: 21
7.2. toptancılara sağladığı başlıca yararlar: 21
7.3. perakendecilere sağladığı başlıca yararlar: 21
7.4. tüketicilere sağladığı başlıca yararlar: 22
8. barkod’un okuma tekniği açısından incelenmesi 22
8.1. okuma mantığı ve işleyişi 22
9. barkod okuma 23
9.1. giriş aletleri 25
10. tasarlanan barkod okuyucu yazılımı 27
10.1. işlevsel özellikler 27
10.2. barkod okuyucu program algoritmaları 28
10.2.2. barkod tipinin tanınması 30
10.2.3. eleman genişliklerinin saptanması 32
10.2.4. başlangıç, bitiş ve veri karakterlerinin tanınması 34
10.2.5. hata kontrolü ve düzeltilmesi 34
10.2.6.barkodun ascıı karakter karşılığın bilgisayara iletilmesi 38
11. tasarlanan barkod okuyucunun donanımı 40
11.1. genel amaçlı mikroişlemci devresi 40
11.2. barkod okuyucu tasarımı 42
12.ean tarafından tahsis edilen ülke ve kuruluşların kodları 47
-------------
BARKOD SİSTEMLERİ
Barkodların tarihsel gelişimi
Barkod, bir birim malın hangi ülkenin hangi işletmesinde üretildiği veya ambalajlandığını, malın cinsini veya çeşitli özelliklerini tanımlamak amacı ile önceden belirlenmiş kurallara uygun, çeşitli genişlikte boşluklardan meydana gelen bir işaretleme usulüdür.
Normal olarak malın ambalajı üzerine basılan, etiket olarak yapıştırılan, optik okuyucu bir kalem yardımı ile veya bir ışın tarayıcısı ile okunabilen bir şifredir.
Barkod işaretleri, genellikle üretimden önce ambalaj malzemesi üzerine basılır. Ancak üretildiği yerde, aynı mamul tek parçalı olarak ambalajlandığında ayrı bir barkod alır. Barkod başlangıçta kütle halinde üretilen tüketim malları için uygulanmış daha sonra gazete, dergi, dokuma, elektrikli ve elektronik cihazlar, ilaç gibi birçok alanda uygulamaya koyulmuştur.
Barkodların sanayide kullanılması 1960’larda başlamıştır. 1960’ların sonlarında Kuzey Amerika Demiryolları , Sylvania tarafından bulunan, kırmızı, mavi ve beyaz barları geri yansıtan bir sistemi nakliye vagonları üzerinde kulanmaya başladı ve bunu birçok şirket takip etti.
1971’de Plessey şirketi kütüphaneler için bir barkod okuma sistemi buldu. Esas uygulama alanı olan kütüphaneler dışında kan toplama uygulamalarında da kullanılan Codabar, 1972’de Monarch Marking Systems tarafından geliştirildi.
İlk alfa nümerik barkod tipi olan Kod 39, 1974’de Dr. David C. Allais tarafından geliştirildi.
1970’ler boyunca barkodlar elektroniğin özellikle mikroişlemcilerin gelişmesiyle sürekli olarak daha pratik ve ekonomik hale geldiler ve bu yüzden birçok barkod tipi ortaya çıktı. Bu barkod tiplerinden perakende satış alanında UPC/EAN ve sanayi uygulamalarında KOD 39 yaygın biçimde kullanıldı, bunların yanı sıra ayrılmış 5 üzerinden 2 ve Codabar geniş uygulama alanları buldular. Bu süre içinde, barkodlar teknik ve ekonomik açıdan daha çok geçerli oldular, birçok sanayi dalında kullanıldılar ve birçok dalda standartlara dahil oldular.
1.Barkodların Genel Özellikleri
Barkod, paralel ve ardışıl olarak bar ve boşluk serilerinden oluşan bir semboldür, ayrıca kağıt üzerine basılabilir tek makine dilidir, çünkü dijital bilgisayarların tasarım mantığı olan sıfır ve birlerden oluşan bit dizilerinden meydana gelmiştir. Birçok değişik barkod formatı vardır ve bunlar arasındaki tek fark ise sadece bitlerin düzenleniş şekli byte formatlarıdır. Barkodlar bilginin bar genişliklerinin, barlar arasındaki boşluk genişliklerinin ve geniş veya dar barlar ve boşluklar arasındaki bağıl pozisyonların kodlanmasıyla oluşan mesajlardır. Bu özellikleri, barkodların aletler tarafından okunabilmesini sağlar. Bir tarama aracı Şekil 1.1. de olduğu gibi bir sembolün üzerinden geçirilince bar boşlukların genişlikleri çözümleyici cihaz tarafından analiz edilir ve gerçek bilgi elde edilir.
Şekil 1.1. Bir barkod sembolünün okunabilmesi için kalem tarayıcının takip ettiği geçerli bir yol
Bir barkoddaki bilgi, bar ve boşlukların kendileri tarafından (barlar 1 ve boşluklar 0) gösterilebildiği gibi, bar ve boşlukların genişlikleri ile de kodlanabilir, bu durumda, genişler 1 ve dar bar ve boşluklar ise 0 olarak kabul edilirler. Bu tekniklerden ilki sıfıra geri dönmeyen (Non Return to Zero – NRZ) tekniği, diğeri ise modül genişliği kodlanmasıdır. (Module Width Encoding). Modül genişliği kodlanmasında 1’e karşılık gelen geniş elemanın genişliği, 0’a karşılık gelen dar elemanın iki veya üç katı genişliğinde olur. Bu durumda, bu kodlama tekniğinde kullanılan dar ve geniş elemanlar olduğu için bu tekniğe iki düzeyli kodlarda denir. NRZ tekniğinde, 1 veya 0’lardan oluşan bir dizi yansıtan veya yansıtmayan tek bir elemanın genişliği tarafından gösterilebilir. UPC ve EAN kodları, aynı mantık değerine sahip dört bitin tek bir yansıtan veya yansıtmayan bir elemanında bulunabilmesinden dolayı dört düzeyli kodlar olarak bilinirler.
Barkod bir otomatik tanıma teknolojisidir. Barkodlar belirli kalıplar içinde ifade edilebilen verilerin doğru ve çabuk olarak toplanmasına olanak tanır, ama barkodlar ancak uygun bir bilgisayar sistemi ve uygulama yazılımı ile birlikte performansı, verimliliği ve karlılığı artırma potansiyeli oluşturabilir. Bilgisayar verilerini barkod sembolüne dönüştürmek dört basamaklı bir süreçtir.
1.) Verilerin kaç karakter olduğu ve çeşidinin belirlenmesi
2.) İnsanlar tarafından okunabilen bilgilerin ikili tabandaki karşılığına çevrilmesi,
3.) Bulunan karakter karşılığının bar ve boşluklar ile oluşturulması,
4.) Her bir barkod karakterinin kullanılarak, tüm veriyi gösterebilecek barkod sembolüne dönüştürülmesi.
Bu şekilde oluşan tüm sembol başlangıç ve bitiş boşlukları, başlangıç ve bitiş karakterleri, veri karakterleri ve istenildiğinde ilave edilen bir sağlama karakteri (checksum charecter) içerir.
Başlangıç ve bitiş boşlukları genellikle beyazdır ve bu alanlar barkod çözümleyiciye, tarayıcının bir barkod sembolüne rastlamak olduğunu gösterir.
Barkod sembolündeki ilk karakterin önünde yer alan başlangıç karakteri, barkod sembolünün başlangıcını belirlemek için kullanılan özel bir bar/boşluk dizisinden oluşan bir karakterdir. Çözümleyici, tarayıcıdan gelen diğer bilgileri işlemeye başlamadan önce bu karakterin varlığının farkında olması gerekir. Bu yansıtan ve yansıtmayan alanlara sahip olan ve tesadüfen herhangi bir barkod tipindeki bir kara