---

ÖZET
Petrol rafinerilerini besleyen AA yüksek gerili
merkezlerindeki bir faz toprak kısa devresinde
topraklama elektrotlarında oldukça yüksek geri
limler doğabilir. İstenmeyen sonuçlara yol açab
lecek bu gerilimlerin elden geldiğince düşük tu
tulması istenir. Yazıda elektrot gerilimlerini d
şürmeye yönelik çeşitli yöntemler incelenmiştir
SUMMARY
High voltage substations in oil raf iner ies can
assume comparatively high earth electrode volta
ges in the event of an earth fault in the ac
supply system. For reasons of safety the earth
electrode voltages, which are the cause of a num
ber of undesirable effects, should be kept as
low as possible. Various measures for reducing
earth electrode voltages are considered.
1. GİRİŞ
Çoğu kez petrol rafinerileri elektrik ener
j i l e r i n i 110 kV'luk (Türkiye'de 154 kV) YG
(Yüksek Gerilim) şebekesinden çekerler. Eğer YG
şebekesi doğrudan topraklıysa (Türkiye'de böy
ledir), bir yalıtım bozukluğundan yada bir atla
ma ile yüksek değerli faz toprak kısa devre akım
l a r ı doğacaktır. Toprak akımının tamamı yada bir
bölümü YG trafo merkezinin topraklama sistemin
den ve buna bağlı havai hatların topraklama elek
trotlarından akar ve bunların topraklama sistem
lerinde "topraklama elektrodu gerilimi" (bundan
böyle "elektrot gerilimi" olarak anılacaktır)
diye anılan bir gerilimi meydana g e t i r i r . Toprak
lama sistemi gerilim kazanınca bununla metalik
olarak bağlı tüm yapılar, donatı (ekipman) çevre
lerine ve sonsuz uzaklıktaki toprağa göre bir ge
rilim kazanırlar.
Bir rafineride YG trafo merkezi genellikle, ener
jinin kullanıldığı yerlere; örneğin, iyileştirme
işleminin yapıldığı tesislere ve tanklara yakın
dır. Bu nedenle rafineride elektriksel işlevi ol
mayan topraklanmış yapılar da elektrot gerilimin
den etkilenir.

---