ANALOG HABERLEŞME
Elektriksel haberleşme ilk olarak Samuel F. B. Morse’un ilk telgraf mesajını 1838’de 16 km’lik bir hat boyunca iletmesi ile başlamıştır. Günümüzde ise haberleşme tekniği çok ileri düzeye erişmekle birlikte gelişmini de hızla sürdürmektedir. Telefon, radyo ve televizyon modern hayatın birer parçaları haline gelmiştir. Haberleşme devreleri ile metin, veri, ses ve görüntü çok uzak mesafelere kolaylıkla iletilmekte, kıtalar arası ağlar ile de bilgisayarlar kendi aralarında haberleşmektedir. Kablosuz kişisel haberleşme cihazları insanları nerede olurlarsa olsunlar birbirine bağlamaktadır.
Bu ders kitabında sırasıyla aşağıdaki konular ele alınacaktır:
Analog haberleşmenin temel prensipleri,
Haberleşme sistemlerinde iletişimi etkileyen dahili ve harici gürültü kaynakları,
Haberleşme sistemlerinin kazanç, kayıp ve güç düzeyi tanımında kullanılan logaritmik birimler,
Haberleşme sistemlerinin frekans düzlemi analizinde kullanılan matematiksel ilkeler,
Haberleşme sistemlerinde kullanılan modülasyon çeşitlerinden olan genlik modülasyonu, frekans modülasyonu ve açı modülasyonu ve demodülasyon teknikleri.
BÖLÜM 1
Haberleşme Sistemlerine Giriş
1.1 Bilgi, Mesajlar ve Sinyaller
Bir haberleşme sistemi, kaynağındaki anlamlı bir bilgiyi uzaktaki istenilen bir noktaya taşır. Haberleşmede bilgi terimi çok kapsamlı olmakla birlikte, bilginin fiziksel formuna mesaj denilmektedir. Bilgi kaynağı, makineler, insanlar veya değişik biçimdeki mesajlar olabilir. Bununla birlikte, analog veya sayısal olmak üzere iki mesaj kategorisi tanımlanabilir. Bu ayıırım da, başarılı bir haberleşme için kullanıcak kriteri belirler. Yani, mesajın analog veya sayısal biçimleri için farklı haberleşme sistemleri geliştirilmiştir.
Analog mesaj, zamanla sürekli olarak değişen bir fiziksel niceliktir. Analog mesajlara örnek olarak konuşmada oluşan akustik basınçlar, televizyon görüntüsündeki herhangi bir noktadaki ışık şiddeti sayılabilir.
Şekil 1.1 Analog mesaj.
Sayısal mesaj, zamanla sürekli olmayan biçimde veya kesikli olarak değişir ve belirli değerler alabilir. Sayısal mesajlara da örnek olarak bilgisayar ekranındaki harfler, saat başı ölçülen hava sıcaklıkları sayılabilir.
Şekil 1.2 Sayısal mesaj
Mesaj kaynakları ister analog ister sayısal olsun, çok azı doğal olarak elektrikseldir. Mesajların voltaj veya akım gibi elektriksel hale dönüştürülmüş şekline sinyal denir. Bu yüzden, birçok haberleşme sistemi Şekil 1.3’de görüldüğü gibi giriş ve çıkış dönüştürücleri (transducer) içerir. Bir