---

n.esra çapanoğlu savaş

elektrik-elektronik mühendisliği
gazi üniversitesi
fen bilimleri enstitüsü

içindekiler
sayfa
özet .......................................................................................................................... iv
abstract................................................................................................................. v
teşekkür................................................................................................................ vi
içindekiler ...................................................................................................vii
çizelgelerin listesi.......................................................................................... x
şekillerin listesi .............................................................................................. xi
simgeler ve kısaltmalar........................................................................... xiii
1. giriş ....................................................................................................................... 1
2. trafolarda kullanılan manyetik çekirdek malzemeleri... 6
2.1. histerisiz kaybı................................................................................................ 8
3. kesımde çalışan smps devresı .............................................................. 13
3.1. sıcaklık özellikleri ........................................................................................ 20
3.2. çekirdek kayıpları ......................................................................................... 20
3.3. sarım özellikleri ............................................................................................ 21
3.4. çekirdek şekilleri ve uygun çekirdek boyutları .......................................... 21
4. emı süzgeçleri ............................................................................................... 23
4.1. eş fazlı süzgeçler .......................................................................................... 24
4.2. endüktör malzemesi seçme........................................................................... 25
4.3. çekirdek şekli ................................................................................................ 27
5. trafo tasarım yöntemi ............................................................................ 28
5.1. trafo tasarım temelleri ................................................................................ 28
5.1. bakır sargılar ................................................................................................. 29
viii
sayfa
5.2.1. bakır dolgu faktörü .............................................................................. 30
5.2.2. sargıların doğru akım direncinden ötürü oluşan ısı kaybı ................... 31
5.2.3. bakır sargılarda deri etkisi ................................................................... 32
5.2.4. ısınmanın gözönüne alınması............................................................... 34
6. trafo parametreleri ................................................................................ 36
6.1. trafonun elektriksel karakteristikleri............................................................ 36
6.1.1. giriş ve çıkış iletken alanları................................................................ 36
6.1.2. pw sargı kayıpları.................................................................................. 38
6.1.3. akı yoğunluğu ve çekirdek kayıpları................................................... 38
6.1.4. kaçak endüktans .................................................................................. 40
6.2. trafolardaki ısı.............................................................................................. 40
6.3. aşırı akımın sıcak nokta üzerinde etkisi................................................... 41
6.4. tek geçişli trafo tasarım yöntemi ............................................................. 41
6.4.1. tasarım girişlerini biraraya getirme..................................................... 42
6.4.2. volt amper değeri s’nin heasaplanması ............................................. 43
6.4.3. çekirdek malzemesinin, şeklinin ve boyutunun seçimi....................... 43
6.4.4. sa rθ ve sp p ’nin bulunması ................................................................... 43
6.4.5. çekirdek akı yoğunluğu ve giriş ve çıkış sarımlarının
sayısının belirlenmesi......................................................................... 44
6.5. kaçak endüktansın yaklaşık olarak bulunması .......................................... 47
6.6. seçilmiş çekirdeğin maksimum v*ı anma değeri smax’ın bulunması......... 47
6.7. smax’ın ayarlanması ....................................................................................... 48
7. uygulama devresi. ..................................................................................... 49
ix
sayfa
8. sonuç ve öneriler. ...................................................................................... 54
kaynaklar .......................................................................................................... 56
ekler....................................................................................................................... 58
ek-1 elektro mıknatıslanma ..................................................................................... 59
ek-2 ferrit çekirdekli trafoların uygulandığı beli başlı devre tipleri.................. 88
ek-3uygulama devresinde kullanılan bazı elemanlar............................................ 94
özgeçmiş ............................................................................................................. 120

---