Neden Linux? ya bişi olursa bilgisayarıma ….
Sizde Microsoftun tekelinden ve lisans zorlamalarından bıktıysanız,
“farklı bir işletim sistemi seçmeli miyim?” sorusunu düşünmüşsünüzdür mutlaka. bu sorunun cevap şıkları kullanım bakımından günümüzde çok geniş değil malesef.
Bilindiği üzere bir işletim sistemi kodlamak, onu kullanıcıya en güzel gui(graphical user interface) ile yani görüntü arabirimi ile vermek zor bir iş.
Bunu günümüzde yapabilen şirketlerde bilindiği üzere Microsoft vs Diğer açık kaynak kodlu sistemler. Vs dememden kasıt vesaire deil versus şeklinde. yani diğer tüm sistemler Microsofta inat çıkarılmış bir pozisyondalar sanki. Halbuki Unix alt yapısı Microsofttan seneler önce kodlanmış bir sistem.
Tabi açık kaynak kodlu sistemler haricinde Sun şirketinin Solaris işletim sistemi ve Apple şirketinin MacOs ve MacOSX işletim sistemleri var. Tabi bunlar da unix altyapısı ile oluşturulmuş sistemler diğer açık kaynak kodlu sistemlerden farkı ise ücretli olmaları. Daha işletim sistemi saymak mümkün. Bunlardan bazıları AIX,IRIX,HP-UX gibi IBM ve HP firmalarının işletim sistemleri.
Yine bilindiği üzere unix altyapısı çok sağlam. Dosya,dizin sistemi olarak ve permission (yetki) sistemi olarak Microsoft altyapısından kat kat daha iyi.
Günümüzde işletim sistemleri değişik bilgisayar mimarilerine göre özel olarak kodlanmaktadır. Yani elinizdeki bir PowerPc yahut Apple Imac hazır işletim sistemleri ile gelmektedir. Tabi alternatifleriyle birlikte. İşletim sistemleri üretenler bu işi değişik mimarilere değişik port açarak yapmaktadır. Port sistemi işletim sistemlerinin mimarilere göre geliştiriciler tarafından (developers) farklı dizaynıyla mümkün olmaktadır.
Gün geçtikçe sistemler daha karmaşık bir yapı almaktadır ve teknolojiye ayak uydurmaktadır.
Kısa bir özetten sonra asıl konuya geçmek istiyorum.
Microsoft ve açık kaynak kod dünyasının savaşı
Günler geçtikçe kızışan bir savaş. Birileri yeni birşeyler ürettiğinde diğerleri ondan daha iyi birşeyi nasıl yapmalıyım telaşındalar. Teknoloji savaşıda böyle oluyor demekki. Açık kaynak kod furyası tüm dünyayı kaplamış bir pozisyonda ve Microsoft kullanıcılarını açık kaynak kod dünyasına itmekte. Para uğruna kullanıcılarını gün geçtikçe kaybeden bir sistem görüyorum. Korsan kullanımın önüne geçeceklerini söyleselerde her kısıtlamanın mutlaka bir çözümü oluyor. Internette geçirdiğiniz zamanlarda sizde bunu anlamışsınızdır.
Peki neden?
Bu sorunun cevabını vermek tabiki uzman işi ama yorum olarak;
Microsoft nasıl olsa kullanıcı tekeli elimde diye bakıyor ve kullanıcıların kendi ürettiği işletim sistemlerini tercih etme zorunluluğu olduğunu düşünüyor.
Peki niçin?
Microsoft Windows işletim sistemini bilgisayarla hiç tanışmamış bir insanın kullanabileceği şekilde tasarlamış. Bu nedenle de genel olarak her bilgisayar kullanıcısı ilk olarak microsoft işletim sistemleri ile tanışmış ve o yolda devam etmiş. Büyük bir kullanıcı potansiyeli doğmuş böylece. Microsoft bu avantajı senelerce kullandı ve halende kullanıyor.
Peki neden açık kaynak kodlu sistemler böyle olamıyor?
Yorum olarak diyeceğim şu ki. Açık kaynak kodlu sistemler unix alt yapısını kullandığı için kullanıcıyı gui den çok kaynak kod sisteminin içine sokmakta ve kullanıcıyı yormakta. Halbuki kaynak kod sistemi kullanıcının “öz” denilen yapıya yani işletim sisteminin kalbine gönderen bir yapı. Kullanıcıya gerçek bilgisayarı gösteren bir yapı bu.
Microsoft işletim sistemlerinin kötü olduğunu söylemiyorum. Her sistem kendi içinde özel özelliklere sahiptir. Bir işletim sistemi diğer işletim sistemlerinin yapabildiği işleri kendi adı altında alternatif sunarak kullanıcıya vermektedir. Açık kaynak kodlu sistemlerde de microsoftun yapabildiği her işlev kullanıcıya sunulmaktadır.
Neden açık kaynak kodu seçmeliyim?
Yazımdada belirttiğim gibi bir işletim sisteminin yapabildiği işlevler diğer işletim sistemlerinde alternatiflerle mümkündür. Ayrıca açık kaynak kodlu sistemler ücretsizdir. GNU/GPL felsefesi ön plandadır. En önemli kısımda budur. Microsoft asgari olarak 4 senede bir işletim sistemi çıkarır ama açık kaynak kodlu sistemler asgari olarak 6 ayda bir yeni distribution (dağıtım) çıkarmaktadır. Hergün yenilenen hergün güçlenen bir altyapı.Bana bu kadar neden yeterli gelmez derseniz internette biraz gezinmenizi öneririm. Açık kaynak kod dünyasını keşfetmenizi tavsiye ederim.
http://www.distrowatch.com adresinde Microsoft harici diğer dağıtımları bulmanız mümkün.
http://acik-kaynak.org.tr/ adresinde de yine açık kaynak kod nedir? ve bize yararları nedir? konusunda bilgi almanız mümkün.
Nedenler yeterli ben okumaya devam edicem diyorsanız. Devam ediyoruz…
Nerden başlamalıyım?
Microsofttan bıktım bana başka işletim sistemi lazım diyorsanız. Alternatifiniz Linux ve BSD sistemler. Linux ve BSD sistemler başta da belirttiğim üzere unix altyapısıyla kurulmuş sistemler. ayrıntılı bilgi için Linux Nedir? yazısına bakabilirsiniz. Yeni başlayan biri için BSD sistemler biraz ağır gelebilir. O yüzden gui ağırlıklı bir Linux dağıtımını tercih etmeniz sizin yararınızadır.
Yeni başlayanlar için:
Ubuntu,Xubuntu,Kubuntu,OpenSUSE,Mandriva,Pardus,Fedora,PCLinuxOS ve MEPIS “gui” de baskın, kullanım olarak basit sistemlerdir.
İleri Düzey Kullanım için:
Bu kişiye göre değişmekle birlikte Debian orta düzey bir kullanıcıya hitap etmekte bence. Slackware,Gentoo ve BSD türevleri ise açık kaynak koda giriş ve uygulama için daha uygun sistemlerdir.
Hangi sistem bana uygun?
Kişiden kişiye değişen bir durum bu. Her açık kaynak kodlu dağıtımın kendine has özellikleri var ama açık kaynak kodlu her programı her dağıtımda kullanmak mümkün. Source code dediğimiz açık kaynak her sistemde farklı derlenebilir (compilation) ve özelleştirilebilir.
Bir Türk internet kullanıcısı olarak Türkçe dizayn edilmiş açık kaynak kodlu bir sistemi tercih etmeliyiz diye düşünerekten PARDUS u tavsiye ediyorum.
Nasıl Linux edinirim?
Her Linux dağıtımı işletim sistemini downloada sunmuştur. Ayrıca çok ucuz fiyatlara satın alabilirsiniz. Çoğu dağıtım ücretsiz olarak da cd yahut dvdlerini kullanıcılarına ulaştırmaktadır.
Nasıl ve nerden başlamalıyım? Nasıl kurulum yaparım? Linux kurmak için harddiskimi tamamen biçimlendirmek zorunda mıyım? Linux sistemime zarar verir mi? İleri düzey linux kullanıcısı nasıl olabilirim?
Öncelikle bir dağıtım edinin. Seçmekte özgürsünüz. Kurulum olayına ileriki yazılarımda değineceğim. Linux kurmak için harddiskinizi tamamen biçimlendirmek zorunda deilsiniz. Harddiskinizde ek bir bölüm açarak bu işlemi halledebilirsiniz. Linux sistemime zarar verir mi sorusu için kendi özel bir hatıramı anlatmak isterim. Mandriva işletim sistemi daha önceki ismiyle Mandrake işletim sistemi bir bugdan (programlama hatası) dolayı LG cd-romumum flashını yakmıştı. 2003 senesinde olan bir olaydı şu an için böyle birşey söz konusu değildir. Gerçi bu benim linuxa olan güvenimi o an için sarsmıştı ama herşeye rağmen Linux diyerekten devam ettim.
Alıntıdır...!!!
