Asenkron motorlar günümüz endüstrisinde en çok tercih edilen motordur. Tercih edilme sebeplerini biraz araştırdığımızda bu motorların diğer motorlara nazaran çok daha ucuz olduğunu görmekteyiz. Bunun yanında bu motorlar uzun süre çalışsa bile bakıma çok az ihtiyaç duyulduğu görülür. Bende bu sebeblerden dolayı bu motoru inceleme, araştırma isteği doğmuştur.
Bu çalışmamızda ilk olarak bu motorun genel olarak temel parçaları anlatılmıştır. Bu motoru meydana getiren temel elemanların yapısı ve görevleri anlatılacaktır.
Asenkron motorda rotorda elde edilen momentin nasıl elde edildiğini yani bu motorun çalışma prensibi açıklanarak döner alanda meydana gelen değişken alan üzerinde durulacaktır.
Bilindiği gibi asenkron motora ilk kalkınma anında normal devrinde dönmesi için ek donanımlara ihtiyaç vardır. Burada asenkron motorlara yolverme metotları incelenerek,özellikle kullanım alanı çok olan yıldız-üçgen yol verme metodu açıklanacaktır.
Sabit devirli motor sınıfına giren asenkron motorların devir sayısının hangi sınırlar içerisinde hangi yöntemler uygulandığı açıklanacaktır. Özellikle son zamanlarda frekans değiştiriciler en çok kullanılan bir yol verme metotlarıdır.
------------
BÖLÜM 1 : ASENKRON MOTORLARIN YAPISI
Asenkron motorlar (endüksiyon motorları) endüstride en fazla kullanılan motorlardır. Asenkron motorların devir sayıları yükle çok az değişir.Doğru akım şönt motorlarında devir sayısı büyük sınırlar içerisinde değiştirilir. Bu yüzden D.A şönt motoru Asenkron motordan üstündür. Yalnız;
a) Asenkron motorlar daha ucuzdur.
b) Asenkron motorlar bakıma az ihtiyaç gösterirler.
c) Asenkron motorların çalışmaları sırasında elektrik arkı meydana gelmez.
Bu özellikler asenkron motorların endüstride kullanılan motorlar olmasına sebep olmuştur.
Asenkron motorların yapısını inceleyelim:
1.1. Stator
Stator asenkron motorun duran kısmıdır.0.4-0.5 veya 0.8 mm kalınlığında silisyumlu saçlar özel kalıblarla preste basılır. Stator ve rotor saçlarını birlikte aynı zamanda kalıblarla basılır. Stator saçları şekil.2 (a)’da görüldüğü gibi paketlenince ,üç fazlı sargıların yerleşeceği stator nüvesi elde edilir. Bu nüve şekil.2 (b) de görüldüğü gibi stator gövdesinin içine sıkıca yerleştirilir. Gövdeye motorun ayakları monte edilir. Gövdeye kapaklar takılır, bilyalı yataklar dönecek olan rotora yataklık eder. Şekil.1 de asenkron motorun, motor kapakları, bilyalı yataklar ve rotor görülmektedir.
1.2. Rotor
Asenkron motorun dönen kısmına rotor denir.Kısa devreli rotor (sincap kafesli rotor) ve sargılı rotor
