Kapsamlı "Tüvasaş" İşletme stajı raporu..
----------------
1. TÜVASAŞ HAKKINDA GENEL BİLGİLER
1.1 Kuruluşun adresi
Firmanın adresi aşağıda verilmiştir. Şekil 1’ de fabrikanın üstten görünümü verilmiştir.
Şekil 1: Fabrikanın üstten görünümü
Fabrika: TÜRKİYE VAGON SANAYİİ A.Ş.
Milli Egemenlik Caddesi No: 123
Adapazarı / SAKARYA / TÜRKİYE
e_mail:
info@tuvasas.com.tr
Tel: 0.264.275 1660 (10 hat)
Fax: 0.264.275 1679
1.1 Kuruluşun Tarihçesi
Şekil 2: 1951 yılında fabrikanın görünümü
Ülkemizde ilk olarak Osmanlı imparatorluğu döneminde 1866 yılında başlayan raylı toplu taşımacılık, cumhuriyet döneminde Atatürk’ün ülkemizi demir ağlarla örme girişimi içerisinde önemli bir şekilde gelişmiş ve 7000 km’lik bir demiryolu hattına ulaşmıştır.
TCDD tarafından yapılan yolcu ve yük taşımacılığında kullanılan vagonlar tamamen yurtdışından satın alınmakta ve bunların bakım ve onarımlarında önemli sorunlarla karşılaşılmakta ve bu alım ve hizmetlere büyük dış para ödemeleri yapılmakta idi.2. Dünya Savaşı’nın sona ermesinden hemen sonraki gelişmelere paralel olarak özellikle TCDD yük ve yolcu vagonlarının tamirlerinin yapılması amacı ile Adapazarı’nda 1947 yılında temeli atılan ve 25 Ekim 1951 tarihinde açılış töreni yapılan bugün ki TÜVASAŞ tesislerinin ilk atölyeleri “ Vagon Tamir Atölyesi ” adı altında kurulmuş ve faaliyete geçirilmiştir. Şekil 2’de 1951 yılında fabrikanın görünümü verilmiştir.
Vagon Tamir Atölyesi kuruluş amacına uygun olarak 10 yıl boyunca hizmet vermiştir.1961 yılından itibaren Adapazarı Demiryolu Fabrikası olarak hizmete devam eden tesislerde, PTT Genel Müdürlüğü’nün siparişi üzerine 1962 yılında ilk defa vagon üretimi yapılmıştır. Akabinde, sadece yolcu vagonu imalatı gerçekleştirilmek üzere, kompartımanlı ve salon yolcu vagonları imalatı yapılmış ve onarım hizmetleri yeni gelişmekte olduğundan yapılan 23 m’lik kısa tip vagonlar, ithal vagonlar örnek alınarak benzetmek suretiyle projelendirilmiş ve malzeme özellikleri konularında da tahminler yürütülerek parça üretimleri gerçekleştirilmiştir. Daha ileri ki yıllarda Pakistan ve Bangladeş’e dar hat yolcu imalatı başlatılmış ilk olarak 28 ve 1974 yılında 49 vagon olmak üzere toplam 77 vagon anılan ülkelere ihraç edilmiştir.
1975 yılından itibaren “Adapazarı Vagon Sanayi Müessesi “(ADVAS) olarak alınan tesislerde beynelmilel standartları havi 26.4 m. uzunluğunda RIC tipi kompartıman ve salon yolcu vagonları imalatına başlanmıştır. 1976 yılından itibaren Alsthom / Fransa firmasının lisansı ile elektrikli banliyö dizileri üretimine başlanmış ve 1979 yılında 6 dizinin ( 18 adet ) imalatı tamamlanmış ve daha sonraki yıllarda bu toplam 75 dizi ( 225 adet ) olarak tamamlanarak TCDD’ye teslim edilmiştir.
233 Sayılı Kanun Hükmü’nde Kararname gereğince bugünkü statüsüne 1985 yılında ulaşan Türkiye Vagon Sanayi Anonim Şirketi ( TÜVASAŞ ) yolcu vagonları ve elektrikli dizi imalatlarının yanı sıra, araştırma geliştirme faaliyetleri ve mühendislik hizmetleri konularında da ileri atılımlar yaparak yeni projeler üretmeye başlamıştır. 1990’ lı yıllarda aşama aşama bu projeler olgunlaştırılmış ve bu sürede ray otobüsleri, RIC-Z tipi yeni lüks vagon imalatı ve akabinde de TVS 2000 lüks vagon projesini tamamlamış ve 1994 yılında da imalata başlamıştır. 1995 yılında ayrıca metro ve HRT araçları üretim hazırlıklarına başlanmıştır.
Bu yıllarda tecrübeli uzman, mühendis ve kalifiye işçi kadrosu ile vagon üretim ve onarımı konularında kaliteli hizmetler sunmaya başlayan TÜVASAŞ, yurtdışında benzer tesislerin projelendirilmesi ve teknik destek sunma faaliyetlerini devam ettirmiştir. 1998 yılında TVS 2000 lüks yataklı vagon imalatını da başarı ile gerçekleştiren TÜVASAŞ, 17 Ağustos 1999 Marmara Depremi sonunda çok büyük maddi hasara uğramıştır. Yaklaşık 60.000 m² çelik konstrüksiyon imalat ve onarım atölyeleri ile birlikte betonarme, hazırlama atölyeleri ve alt yapı tesisleri kullanılmayacak derecede ağır hasar gördüğünden onarım ve üretim tamamen durmuştur.
2000 yılı Ocak ayında alınan kararlar doğrultusunda, Nisan ayından itibaren enkaz kaldırma çalışmaları başlatılarak enkaz kaldırılmış TÜVASAŞ personelinin fedakârca büyük gayretleri ile zor şartlara rağmen kısa sürede TVS 2000 lüks vagon imalatı ile onarım faaliyetleri başlatılmıştır.
2001 yılında oluşan yeni atölyelerde TVS 2000 lüks pulman ve kuşetli vagon imalatı yanı sıra, SIEMENS / Almanya şirketi ile yapılan işbirliği sonucunda, Bursaray işletmesine toplam 48 araçtan oluşan Hafif Raylı Tren araç filosunun 38 aracının montaj ve işletmeye alma çalışmaları TÜVASAŞ tes
